قلعه سب سراوان

قلعه سِب، بنایی از دوران قاجاریه است که در شهرستان سواران از استان سیستان و بلوچستان قرار گرفته است. سب در لغت نامه دهخدا به معنی محل چشمه ساران فراوان یاد شده است. قلعه سب در سال ۱۳۷۵ توسط سازمان میراث فرهنگی و گردشگری با شماره ۱۷۵۱ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.


معماری

در این قلعه تا سال ۱۳۴۴ طوایف بارکزایی و میرمرادزهی در آن ساکن بودند و سپس متروکه شد. قلعه سب در دو طبقه ساخته شده بود و دیوار آن بیش از ۳۰ متر ارتفاع و حدود ۷ متر عرض دارد. قسمت شاه نشین با ارتفاع بیشتری، در بالای قلعه قرار گرفته و گفته می شود در حصار آن ۱۴ برج و در ارگ آن ۴ برج وجود داشته و در زمان جنگ از بین رفته است. حصار قلعه سب با سه متر ارتفاع ۴۸ متر در ۷۴ متر مربع به شکل مستطیل دور تا دور قلعه را فراگرفته است. ورود به قلعه تنها از طریق پلکان جنوب شرقی آن امکان پذیر است.

داشتن تأسیسات

وجود درز انبساط در ساختمان اصلی قلعه و دسترسی به آب چاه در طبقه فوقانی و وجود لوله های سفالی هدایت کننده آب و مصالح به کار رفته در آن از قبیل خشت و کاه گل و چوب درخت خرما و درهای منبت کاری و شاه نشین از مشخصات ویژه این مجموعه است. این قلعه از زیباترین و سالم ترین قلاعی است که از دوران اسلامی در استان سیستان و بلوچستان، باقی مانده است. قلعه سب روی صفحه ای سنگی یا صخره ای طبیعی و کم ارتفاع با مصالح عمدتا خشت خام و گل در بخش سب و سوران که یکی از بخش های مهم شهـرستان مـرزی سـراوان می باشد، بنا شده است.

مقاومت در برابر زلزله

قلعه سب سالم ترین قلعه ای است که از دوران اسلامی سیستان و بلوچستان، مانده است. معماری این بنا به گونه ای است که با افزایش ارتفاع بنا از حجم آن کاسته می شود و این امر باعث ایستایی بیشتر بنا و جلوگیری از رانش دیوارهای قطور و مرتفع آن می شود. پهنای اصلی قلعه با ۲۳ متر ارتفاع به صورت مستطیل ۳۶ متر در ۲۵ متر مربع در دو طبقه ساخته شده است.

معماران چیره دست محلی با بهره گیری از تجربه خود برای احداث قلعه سب، تخم گیاهی به نام «توتری» را با گِل مخلوط کرده و ملاطی چسبناک می ساختند که وقتی خشک می شد، شدیدترین رگبارها و باران های فصلی بلوچستان نیز تـوانایی شستن آن را نداشت.


مسیر دسترسی

این قلعه که از جمله آثار دوره قاجاریه به حساب می آید، در استان سیستان و بلوچستان، شهرستان سراوان، بخش سب و سوران و روستای سب قرار دارد. روستای سب که نام قلعه برگرفته از آن است، در ۱۰ کیلومتری جنوب شرقی سوران و ۴۵ کیلومتری جنوب غربی شهرستان سراوان واقع است. برای دسترسی ساکنان قلعه سب به آب شیرین، چاهی در دل صخره و حیاط مرکزی آن حفر شده است. این قلعه در مجموع ۱۰ اتاق کوچک و بزرگ دارد که در اطراف حیاط مرکزی جای گرفته اند.


نظر کاربران
29 نظرثبت شده است
  • فاطمه
    22 سپتامبر 2018
    ممنونننننن...
  • رضا فروتن
    22 سپتامبر 2018
    برای ارسال بار باید تشریف بیرید ترمینال...
  • فرشاد
    21 سپتامبر 2018
    ممنون...
  • nasim
    20 سپتامبر 2018
    یه بار دارم برای زاهدان میخوام بیان درب منزل ازم تحویل بگیرن و رسید بدن کجا باید تماس بگیرم ؟...